[ حرف ] د د ( d l ) پ . كه دال تلفظ مىكنند عبارتست از حرف چهارم از الفباى ابجدى و از حرف هشتم از الفباى ابتثى و حرف دهم از الفباى ما فارسيان و آن را دال ابجد و دال غير منقوطه و دال مهمله نيز گويند و در حساب جمل چهار خوانده مىشود و در زبان فارسى دال گاه بدل به ب شود چون دالان و بالان بمعنى دهليز خانه و گاه به ت مانند خاد و خات بمعنى غليواج و دايه و تايه بمعنى مرضعه و شيردمنده و به ج چون گرد و گرج كه نام ولايتى است و به ذ چون آدر و آذر بمعنى آتش و به ز چون سرخ مرد و سرخ مرز و به ش چون كوداب و كوشاب نام آشى و به گ چون كلند و كلنگ نام دست افزارى و به ل چودغ ولغ بمعنى زمين سخت بىگياه و به ن چون گزيده و گزينه و نموده و نمونه و به و چون بيد و بيو كرمكى كه پشمينه را تباه كند و به همچون تبر زد و تبرزه نوعى از شكر و به ى چون آذربادگان و آذربايجان . دا ( d ) ا . پ . بنياد و اصل بنا و عمارت . دأ ( da ' ) ع . كلمهء امر از ودا يعنى بگذار . يق : دأنى : بگذار من را . داء ( d ' ) ا . ع . بيمارى . ج : ادواء . و داء الاسد : خوره و جذام . و داء الثعلب : بيمارى كه موى را بريزاند . و داء الحية : بيمارى است در سر كه موى و پوست را بيفگند . و داء الذئب : گرسنگى . و داء الفيل : بيمارى كه ساق پاى را ستبر گرداند و به فارسى پاغر و پاغره نيز گويند . و داء الكلب : جنون سبعى . و قولهم : به داء ظبى اى ليس به داء كمالا داء بالظبى . داء ( d ' ) م . ع . داء دوء و داء ( از باب سمع ) : بيمار گرديد . يق : دئت يا رجل يعنى بيمار شدى اى مرد . دآليك ( da lik ) ع . ج . دؤلوك . دآليل ( da lil ) ع . ج . دؤلول . دآئث ( da es ) ا . ع . اصول . دأب ( da'b ) و ( da'ab ) ا . ع . كار و عادت و خو . دأب ( da'b ) و ( da'ab ) م . ع . داب فى عمله دأبا و دأبا و دؤبا ( از باب فتح و سمع ) : رنج ديد در كار خود . و دأبت الدابة : مانده شد ستور . و نيز دأب : سخت راندن و دفع كردن . و دؤب : نيك رفتن . دأب ( da'b ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - رسم و عادت و خو . و دأب صحبت : روش نيك و تربيت . و دأب قديم : عادت و رسم قديم . داب ( d b ) ا . پ . كر و فر و شان و شوكت و خودنمائى . دابا ( d b ) ا . پ . بلغت زند زر سرخ و طلا و ذهب . داباغى ( d b qi ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - دعاباغى . داباهانتنن ( d b h netan ) ف ل . پ . بلغت زند خنديدن . داباهانيده ( d b h nide ) ص . پ . خنديده . دابة ( d bbat ) ا . ع . هر حيوانى كه بر زمين بجنبد . و گام زنندهء از حيوان و ستور و يطلق على الذكر و الانثى . ج : دواب . و